Levend of inclusief denken

Februari 2018

Van levend denken - ook wel ‘inclusief denken’ genoemd – wordt vaak gedacht dat het een soort mentaal en bedrijvig spel in het hoofd is. Het tegendeel is echter waar. Levend denken vloeit voort uit een gerichte en vooral een interne stille geest met als resultaat een creatieve en inventieve levenshouding. Je wordt er deelgenood van als je anderen en vooral jezelf respecteert zoals je bent en dat is lastiger dan we doorgaans veronderstellen.

Met levend denken treedt je de ander of het andere vrij en open tegemoet. Niet door je zo weinig mogelijk van elkaar aan te trekken of door de frustraties en weerstanden die eruit voort kunnen komen te vermijden en dus eigenlijk zo het anders-zijn subtiel te ontkennen. Dat soort ‘denken’ is zo dood als een pier, het herhaalt patronen en brengt niets nieuws of inventiefs voort. Bij inclusief of levend denken past geen zwijgen omwille van de ‘lieve vrede’ of het in Nederland zo gewaardeerde polderen – feitelijk een verkapte vorm van valse hoop en de ander 'gedogend' ontkennen.

Misschien is het wel onze grootste opgave om anderen niet ondanks, maar dankzij hun anders-zijn te accepteren, want alleen daaruit ontwikkelt zich iets fris en nieuws en kunnen de wederzijdse contacten (weer) levend worden.
Levend of inclusief denken betekent frank en vrij voor de ander openstaan, met hem of haar in gesprek gaan en vrijuit vertellen wat jou bezighoudt en wat je op je hart hebt. Eigenlijk dus gewoon samen communiceren. Zonder vooropgezet plan of idee de ander in jouw invloedsfeer insluiten, zodat het in jullie beider denken en gevoelen betrokken kan worden.
Omdat we nu eenmaal aan de vruchten de boom herkennen, gaat levend denken feitelijk over hoe we ons in de dagelijkse praktijk tegenover elkaar gedragen en opstellen. Weet dan, dat het mentale denken aan iedere handeling voorafgaat en nadien uitmondt in wat als communicatie onze mond verlaat en wat de ander dus van ons hoort. 

Een mooi voorbeeld daarvan zag ik onlangs van een bekende politica op de televisie. Ze zei zonder blikken of blozen en met de stilzwijgende en dus gedogende instemming van haar mede-gespreksgenoten aan tafel: ‘Je kunt in de Nederlandse politiek met je onvrede en ongenoegen overal terecht.’
Het is zo’n tussendoor opmerking die vrijwel door niemand wordt opgemerkt. Toch verraadt het precies de denkrichting waar deze politica en met haar een groot deel van de landelijke politici, van uitgaat. Haar gevestigde politieke denken richt zich op wat er zoal niet klopt en niemand aan de gesprekstafel was zo wakker of had de moed om haar eraan te herinneren waar politiek feitelijk voor staat en over hoort te gaan.

Politiek en politieke denkbeelden zouden gedragen moeten worden door leiders met een inspirerende en aantrekkelijke levenswandel. Leiders die een aansprekende filosofie uitdragen en burgers aanzeten om in gehelen in plaats van in misleidende en beperkende delen te denken. Te denken in coöperatief samenwerken en verbinden in plaats van een Alleingang of soleren. Dat vraagt om een andere manier van over elkaar denken, om andere praktijken en van daaruit om andere organisaties. 

A-Werkplaats kopieNiet zoals nu partijpolitieke of egocentische belangen voeren dan de boventoon, maar de filosofie en de levenshouding van de kopstukken worden leidend en bepalend voor onze attitude. Die geven de richting aan waarin ook ons collectieve denken zich dan gaat bewegen en dat vraagt, wanneer we naar de basis teruggaan waarmee de stroming of de partij ooit is begonnen, om levend en vitaal, ofwel inclusief denken wat we leren in onze ‘Werkplaats voor de geest’ (zie kader).

Het ontspruit uit een open mind, vanuit belangstelling in de ander, uit nabijheid en tolerantie en vooral uit geduld, verdraagzaamheid en respect. Het biedt ruimte voor intuïtie, harttocht en passie als dé brandstof voor professionele praktijken. Het zijn deze specifiek menselijke kwaliteiten die in de huidige samenleving weliswaar niet geheel verdwenen zijn, maar in de maatschappelijke leiding en het politieke debat niet de boventoon voeren, laat staan een rol in de dagelijkse opinievorming van de samenleving spelen.

Ons huidige denken, of wat daarvoor doorgaat, wordt bepaalt door angst, hedonisme en consumentisme en gaat in grote mate uit van individualiteit, waaruit het veelvuldig gehoorde soleren en opsplitsen voortkomt. Op deze manier geven we onbewust de voorkeur aan exclusief en feitelijk aan oudbakken in plaats van aan fris en levend denken!

Een ander voorbeeld is de enthousiaste opkomst van het woord ‘echt’ in ons dagelijkse en politieke taalgebruik. Wanneer je goed luistert, spreekt het boekdelen. Je moet echt ziek zijn, echt arbeidsongeschikt, echt hulpbehoevend zijn, etc. Het is een manier van uitdrukken dat op zijn minst de suggestie wekt dat veel mensen de kluit belazeren. Het denken in exclusiviteit ligt aan de basis van dit gebrek aan vertrouwen en is hetzelfde als wat we de politica op de televisie ook hoorden verkondigen.

Om de verwarring nog groter te maken en dwars door de vele vergissingen heen, dringt de politiek er bij de goedwillende burger ook nog op aan, diens mobiliteit op te waarderen, diens mentale bijdrage nóg beter te ordenen (computertechnologie) en diens communicatie te versnellen (televisie en telefonie). Het lijkt erop dat versnellen, vergroten en beheersen de shortcuts van deze tijd zijn geworden, want deze mantra's liggen aan de basis van het exclusieve denken zoals we die nu in de praktijk ervaren en hanteren.

De paradigmashift waar we in deze spannende tijd vóór staan, confronteert ons evenwel met een heel andere denkrichting en levenshouding. Het vraagt om een samenleving die zich gedragen weet en zich heeft leren verhouden tot de paradoxen versnellen versus vertragen, zodat we meer dan nu aan onszelf toekomen; vergroten versus opdelen in kleinere en behapbaarder eenheden i.p.v. het ongebreidelde schaalvergroten; beheersen en controleren versus loslaten en vertrouwen, waarin we leren elkaar zonder garanties of voorwaarden vooraf tegemoet te treden. 

De op ons toestormende nieuwe tijd vraagt ons niet om tussen ofwel het éne of het andere te kiezen, maar om en/en-houding en daarvoor is inclusief of levend denken onontbeerlijk.

 

 


Als het 5de element ether ontbreekt

December 2017

Roberts bloeiendeplant december 2017Er is in vaste materiële stof geen andere energie aanwezig,
dan het 
ontvangt vanuit zijn natuurlijke omgeving - 
het milieu, ofwel de ruimte om de materie heen.

 
De Westerse opvatting over het functioneren van de natuur gaat van een over-en-weer relatie uit tussen de elementen aarde, water, vuur en lucht. Met de planeet aarde waar we gezamenlijk op leven, met water waaruit ons lichaam grotendeels is samengesteld, met vuur dat we dagelijks van de zon ontvangen en met het element lucht dat ieder levend wezen op deze planeet aarde inademt.

Iedere vitale entiteit of iedere leefgemeenschap, althans volgens onze Westerse opvatting, zou door deze vier elementen bepaald en gestuurd worden, waarbij eenieder in deze samenhang een eigen plek of functie inneemt.

Zo lijken alle voorwaarden aanwezig om de doelen en voornemens te verwezenlijken die we bijvoorbeeld op alle mogelijke zakelijke terreinen gesteld hebben. ‘Lijken’, want als we er wat realistischer op inzoomen, zien we hoever we er eigenlijk van verwijderd liggen. Wanneer we verder kijken dan ons neus lang is en eerlijk zijn, moeten we dan niet vaststellen dat we er zelfs niet dicht in de buurt van komen? Beoordeel zelf maar:

  • Hoezo in vrede en respect met elkaar samenleven?
  • Hoezo de ander gewoon accepteren zoals hij of zij is?
  • Hoezo elkaar met een open vizier en belangstellend tegemoettreden?


Conflicten en oorlogen, elkaars eigenheid ontkennen en anderen vooringenomen veroordelen, zijn vaak meer regel dan uitzondering. Zijn onze doelen dan te hoog gesteld en moeten we ons met minder tevredenstellen, bijvoorbeeld alleen met materie, macht en bezit? Ik, en met mij velen veronderstel ik, hoop oprecht van niet. De genoemde waarden liggen immers aan de basis van iedere beschaafde samenleving. Ze zijn zelfs het fundament en de voorwaarden voor betekenisvolle relaties. 

Feiten of illusies?
Wat is er misgegaan dat we zo met dat fundament worstelen of zien we bij het uitwerken ervan een belangrijk facet over het hoofd?
Ja inderdaad, mede omdat we de illusie waar we in leven en werken als de enige realiteit accepteren en dientengevolge weinig aan de misstanden doen of ons ertegen verzetten, zien we een heel belangrijk facet over het hoofd. Vanachter de schermen is het er zelfs de motor van!

Onze kennis over wat de realiteit is, heeft in onze opvoeding en scholing onvoldoende aandacht gekregen en doet in onze Westerse beleving, afweging en sturing daardoor nauwelijks mee, wat voor het bedrijfsleven vooral kostbare consequenties heeft. Bij het merendeel van de organisaties zit daarom individualistich, zelfgericht en egocentrisch gedrag het effectief ontwikkelen en vruchtbaar en coöperatief met elkaar samenwerken in de weg!

Zowel de quote in aanvang als die hieronder, zijn van de Slavische genie Nikola Tesla (1856–1943) en ik noem hem niet voor niets. Zijn uitspraken geven cryptisch antwoord op wat wij collectief dreigen te vergeten.

A-Werkplaats kopieDe grootste triomf die de mens in zijn bestaan kan behalen,
is het bevrijden van de bedrieglijke en dwingende invloed
van zijn of haar denkende geest.

Het vergeten 5de element ETHER
Dit klopt natuurlijk, want moeten we niet erkennen dat vrijwel alle beperkingen, trauma’s en angsten die we ooit hebben opgelopen, zich ergens in onze ‘Werkplaats voor de geest’ (zie kader) ophouden.
Onze bijzonder actieve denkkracht is de afspiegeling op menselijke maat waarbinnen het element ether zich in onze werkplaats manifesteert en uitdrukt. Hoe we ons van deze mentale beperkingen  denken te bevrijden zonder er voedende ruimte aan te geven, is natuurlijk dé vraag waar het hier eigenlijk om gaat.

Ether maakt het mogelijk onze bijdragen en wat we maatschappelijk zoal in de wereld zetten, ruimtelijker te ervaren en te beleven in plaats van het stoffelijke aspect alleen te waarderen. Het geeft letterlijk lucht en vrijheid aan alles dat is en wat we ondernemen.

Nadat Tesla veel wetenschappelijke verhandelingen in diverse talen over dit bijzondere en kosmische krachtenveld ether had bestudeerd, kwam hij tot zijn verbazing er geen enkele waardering in tegen. ‘Waarom wordt ether ontkent als het voor iedere ontwikkeling, in het bijzonder voor de mens, zo belangrijk is’, vroeg hij zich af?

Iedere poging die hij bij zijn sublieme uitvindingen ondernam om zich effectief tot de elementen aarde, water, lucht en vuur te verhouden, was tot mislukken gedoemd als hij er het element ether niet of onvoldoende in liet meewegen. Omdat ether het meest ongrijpbare en subtielste element is, is het waarschijnlijk aan onze aandacht ontsnapt, terwijl het onderhuids een bepalende rol speelt bij o.a. onze vijf zintuigen en hoe ze functioneren. Ze hebben een directe relatie met deze elementen en de tabel hieronder laat dat duidelijk zien.

Element        Zintuig
Aarde            Reuk verstevigt en versterkt onze intentie om vrij en onbevangen het bestaan te vieren. 
Water            Smaak stimuleert flexibiliteit. Het maakt ons verandergezind en scherpt het diepere weten.
Vuur              Zien geeft richting aan visie en verstevigt onze wilskracht.
Lucht             Tastzin/voelen inspireert en zet aan tot acties waar we anderen mee kunnen (aan)raken.
Ether             Gehoor verbindt en initieert expansiekracht, het verleent bestaansrecht aan al dat leeft en is.

Alleen eigen waarneming telt
Omdat er een gevaar schuilt in kopiëren en na-praten van beweringen, ervaringen en overtuigingen van anderen zonder ze door eigen waarneming te staven, geldt dat voor alles en daardoor ook voor wat ik in dit blog over het belang van het 5de element ether onder de aandacht breng. Is ruimte of ether inderdaad de motor van de vier basiselementen met in het verlengde onze vijf zintuigen? Hoe checken we of dat waar is?

Hoewel het lastig is om onze een eigen waarnemingen te verifiëren, kunnen we wel veilig de volgende feiten vaststellen. Wanneer dit ruimtelijke element ontbreekt,
dan is bijvoorbeeld:

  • Zien onmogelijk en zijn we dus 'blind'. Het element vuur ontbreekt dan grotendeels, waardoor we niet kunnen onderscheiden wat waar ofwel onwaar is.
  • Horen onmogelijk en zijn we dus 'doof'. Als het het element ether ontbreekt, is het veel moeilijker om met vertrouwen en mildheid de omgeving tegemoet te treden.
  • Voelen een worsteling omdat we niet op empathie zijn aangesloten. Ons inleven in wat de ander ervaart of voelt, is daardoor gecompliceerd en lastig. Zijn de vele bloedige conflicten en oorlogen die over de wereld razen daar niet het beste bewijs van?
  • Ruiken en proeven onmogelijk, waardoor het leven waar we aan deelnemen minder spannend en zinvol wordt. De impulsen en uitnodigingen om enthousiast en gemotiveerd aan het spel deel te nemen moeten dan uit andere bronnen komen.


De belangrijkste invloed echter die ether op onze vijf zintuigen en dientengevolge op ons hele welbevinden heeft, is voeding en inspiratie. Wanneer we die ontkennen, ook al doen we dat onbewust, voelen we ons onvervuld en blijft de leegte die daardoor ontstaat aan ons knagen. ‘Waarom doe ik het allemaal, wat is de zin van al die drukte en inspanning’, vragen we ons regelmatig af. Ons leven en werk moeten het doen met deze tekorten en dat zou wel eens de reden kunnen zijn waarom we op de werkvloer zo slecht naar elkaar luisteren. We ontkennen de ruimtelijke invloed van het element ether en omdat in onze cultuur vijwel iedereen dat doet, lijkt het normaal!

Informatie waar we maar beter naar kunnen luisteren
Alle literatuur en iedere praktijk waarin we dit hoofdelement ontkennen of onvoldoende laten meewegen, is onvolledig en armzalig. Het leidt tot grotere complexiteit, meer vergissingen en verwarring. Dit gebeurt echter niet als we deze potentiële en vermogende ruimte om ons heen in ons werk en leven leren meewaarderen. Dan worden we tot op celniveau aan toe ge- en vervuld met inspirerende en vitale informatie. Creatieve en behulpzame informatie, die er altijd al is geweest en ook altijd zal zijn. Om toegang te krijgen tot die inspirerende bron op de achtergrond, dienen we open te staan voor het fenomeen 'toeval' door er belangstellend en ontvankelijk naar te luisteren.

Wat is toeval eigenlijk
Toeval in onze cultuur wordt opgevat als iets dat ons per ongeluk overkomt, het heeft nauwelijks betekenis. Maar klopt dat of is er iets heel anders aan de hand dat helemaal niet per ongeluk, maar juist wetmatig is. Is toeval achteraf gezien niet vaak een betekenisvol signaal waar we beter naar hadden kunnen luisteren? 

Wat wij toeval noemen is eigenlijk een gebrek aan gedegen kennis die we voor het gemak van het label 'toeval' hebben voorzien. Daardoor hoeven we over dit bijzondere verschijnsel niet langer na te denken. Dat lijkt makkelijk, maar komt uit het oude paradigma dat niet langer past bij wat de kwantumwetenschap ons in deze dynamische en spannende tijd in alle toonaarden aanreikt.

Alles is trilling of frequentie en bestaat
voor minstens 99% uit leegte (lees: ether).

Dit zijn de meest recente en let wel, bewezen feiten die we in het nieuwe paradigma waar we pal voorstaan, maar beter kunnen respecteren in plaats van ze ontkennen, zoals we nu nog doen en het mooie is . . . het kan anders! 

De sleutel waar we de illusie en meningen over ‘toeval’ mee in stand houden, ligt verborgen in o.a. een nieuwe manier van luisteren. De oude manier van toehoren legt een sluier over de creatieve informatie, de Kosmische Resonanties om ons heen die ons niet aflatend willen helpen. Het dwaalspoor dat we daarmee opwerpen nodigt niet uit tot gedegen onderzoek of twijfel. In tegendeel, het zet aan tot (ver)oordelen, waarbij we in onze eigen aannames geloven en acteren en doen alsof we het allemaal wel weten en begrijpen.

Om het echter werkelijk te begrijpen moeten we voorzichtig te werk gaan, want we bevinden ons op onbekend terrein waar de juiste woorden en ervaringen (nog) aan ontbreken. Veiliger, als toeval ons overkomt, is het om eerst vast te stellen wat we zeker niet moeten doen: 

  • We verliezen ons dan niet in acties, niet in drukte en niet in veel doen. Ook niet in denken of piekeren of  ons zorgen maken, maar we verbinden ons met de 99% leegte, het element ether. Het is één van de belangrijkste condities voor het nieuwe glorende paradigma. 
  • We zitten niet, zoals nu gebruikelijk, de Kosmische Resonanties en onszelf in de weg, maar stemmen onze ‘Werkplaats voor de geest’ er open en ontvankelijk op af, waarna de hulp ons spontaan toevalt. We worden een levend instrument van het fenomeen synergie, waardoor we het niet allemaal alleen hoeven op te knappen of te weten. In het nieuwe paradigma is 1 +1 > 2 en kan er eindelijk coöperatief worden samengewerkt in plaats van een vurige wens na te streven die nooit in vervulling gaat!


Zouden we dan toch de keus hebben tussen ofwel leven en werken in een verdichte en verharde materiële wereld, ofwel in een van oorsprong subtiele en veel lichtere wereld dan we ons doorgaans gewaar of bewust zijn?

 

 

 


De inspirerende leider - een neuslengte vóór

Oktober 2017

De waan van de dag maakt van menig leidinggevenden drukke baasjes die weliswaar veel ‘doen’, maar zich onvoldoende met de noodzakelijke zaken bezighouden. Stilstaan bij de eigen stijl en wat er mogelijk nog te leren of te ontwikkelen valt, komt er dan niet van.

Wanneer jij door drukte niet aan jezelf of je ontwikkeling toekomt, maak je mogelijk ook onvoldoende gebruik van het vermogen van jouw medewerkers. Jouw vermogen en het vermogen van je medewerkers lopen immers simultaan en wanneer jij dat ontkent, zelfs onbewust, dan laat je een onaangesproken schat liggen, wat mogelijk de reden is van al dat geren.

Jezelf ontwikkelen is geen luxe, maar een regelrechte voorwaarde - een must -  om samen te werken. Als jij je in je werk door voor- of afkeuringen of ad hoc wensen laat leiden, is dat fnuikend voor de organisatie en maak je zelfsturing feitelijk onmogelijk. De waan van de dag viert hoogtij en je komt nauwelijks toe aan het creatief vertalen van externe en interne klantvragen. 

Is het bijvoorbeeld regel dat jouw medewerkers door hun collega's worden ondersteund of is dat een hoge uitzondering? En jij, geef je echt leiding of ben je een soort 'manusje van alles' die de dagelijkse processen van handjes en voetjes voorziet? Manage je of zet je de noodzakelijke lijnen voor een uitdagende en grotendeels nog onzekere toekomst uit? Dat scheelt immers een flinke slok op een borrel.

bezield_leiderschap_en_organisatieontwikkeling

Wat houd jou gevangen?
Vaak heb je allerlei overtuigingen, meningen en beelden die je ertoe aanzetten toch maar weer zelf aan de slag te gaan. De automatische piloot en de waan van de dag nemen dan het werk van je over en zeker als het druk en heel spannend wordt. Wie zit er op zo’n moment aan het stuur? Jij met jouw ‘Werkplaats voor de geest’ (zie kader) of spelen jouw vaste gewoonten en patronen er de baas? 

Wil je dat? Wil je de actualiteit vertalen op basis van oude en tot de draad toe versleten ervaringen uit een voorbij verleden of richt jij je actueel op het hier & nu? Hoe goed bedoeld ook; je stuur de organisatie en haar bemanning aan als een kopieerapparaat als je de verschillende niveaus in deze werkplaats van jouw medewerkers veronachtzaamt. Daarbinnen ligt immers dat beloftevolle vermogen.

Een neuslengte vóór 
Een inspirerend leider doet in de gegeven situatie wat authentiek en echt is. Hij of zij past zich aan aan de realiteit en maakt de organisatie daarmee sterk en zelfsturend. Daar kijkt iedere medewerker verwachtingsvol naar uit! 

Je coacht en geeft waar nodig subtiel sturing en ziet wat de medewerkers nodig hebben voor het effectief uitvoeren van hun dagelijkse taken. Je wordt een leidinggevende die van tijd tot tijd op zijn handen durft te zitten en, indien nodig, ook liefdevol durft te snijden. 

Je hebt de moed om los te maken wat vast zit en kan delegeren in plaats van uitsluitend controleren, rennen en draven en je weet hoe en wanneer een handeling het meeste effect sorteert. Niet door je op de resultaten alleen blind te staren, maar ‘de stip aan de horizon’ - de intentie waarom en waarvoor je het eigenlijk allemaal doet - helder te hebben en te houden en daar samen met jouw medewerkers doelbewust op af te koersen.  

Succesvolle organisaties gebruiken zoveel mogelijk het latente vermogen van hun medewerkers en komen zo tot uitstekende en uiterst winstgevende resultaten. Henry Ford sloeg indertijd de spijker pal op zijn kop met de wijze woorden:

Een bedrijf leiden dat tot doel heeft
uitsluitend winst te maken,
is een armzalige manier van ondernemen.

Bij het dagelijkse werk op jouw afdeling kom je gemakkelijk in een bepaald soort patroon terecht, wanneer je bijvoorbeeld binnen een vastgestelde tijd een caseload af moet hebben. Zo’n patroon leidt tot minder contact met jezelf, met anderen en met de producten of diensten die je aan de markt aanb

iedt en levert. Dat werkt vernauwend en beklemmend en gaat soms zelfs zover, dat je niet meer weet waar je het eigenlijk allemaal voor doet. Er blijft je daardoor niet veel anders over, dan jouw aandeel zo goed en zo kwaad te managen. Maar waarom doe je het ook al weer en wat is jouw bijdrage aan het geheel? Je moet bekennen dat je het eigenlijk niet meer weet!

A-Werkplaats kopie

Deze vorm van in een patroon schieten is weliswaar heel menselijk en in deze complexe tijd misschien ook begrijpelijk, maar is niet persé nodig. Je kunt ook jouw medewerkers expliciet uitnodigen en ze helpen verder te kijken dan hun neus lang is. En je kunt jezelf een coach gunnen die sam

en met jou d eaannames en overtuigingen onderzoekt die jou drijven 'zelf' zo hard te werken. Of je zoekt een sparringpartner die jou helpt je bezieling weer levend te maken.

 

Wat is de winst van de 'neuslente voor'?
Het versterkt jouw persoonlijk leiderschap en kan leiden tot een leider die:

  • Zowel de processen als zijn of haar medewerkers coacht;
  • Als vanzelf ondersteuning geeft door feedback en feedforward (complimenten);
  • De potentie enhet vermogen van alle medewerkers aanspreekt;
  • De waarden en principes die de organisatie uitdraagt, voorleeft;  
  • Niet alleen praat over integriteit, maar dit zelf in de praktijk laat zien, zodat het in ieders genen gaat zitten.