De Wet van het Octaaf

Waarom toeval niet bestaat
Geen weldenkend mens haalt het in zijn hoofd de zwaartekracht - één van de meest bekende universele wetten - in zijn leven te ontkennen. Doet hij dat toch, dan is de kans dat hij dat met de dood moet bekopen groot. Toch blijkt het merendeel van de mensen over de nog veel belangrijkere ‘Wet van het Octaaf’ die het reilen en zeilen van de hele evolutie, iedere groei en iedere ontwikkeling op willekeurig welk gebied bepaalt, zich niet te bekommeren. Dat is niet verstandig, want het is een feit dat niets en niemand zich aan deze wet kan onttrekken. Het is onder andere een onmisbare factor voor strategie bepalende beleidsmakers en managers en het kan hun plannen finaal op z’n kop zetten.

   

 

Wat zegt deze wet?
Om de betekenis van deze wet in de dagelijkse praktijk te begrijpen, dienen we iedere ontwikkeling – zowel materieel als immaterieel - als een uit trillingen of frequenties bestaand dynamisch proces te beschouwen. Deze trillingen en dus ook de ontwikkelingen die eruit voortkomen, zijn als progressie niet continue, maar discontinue. Een eenmaal ingezet plan of idee ontwikkelt zich schoksgewijs met periodieke versnellingen en vertragingen. Met name de vertragingen zorgen er als we niets doen voor, dat de richting waarin de frequenties zich aanvankelijk begaven, wordt omgebogen en het eerdere uitgezette doel niet zal bereiken. Het ligt in de aard van deze trillingen dat ze zich in acht discontinue treden, zoals hieronder staat afgebeeld opdelen, waarbij de achtste tree een verdubbeling is van de eerste. Aan dit verdelen in acht (octa) discontinue tonen, heeft het octaaf zijn naam te danken. 

 

De tabel hier weer onder, laat zien hoe de tonen zich tot elkaar verhouden en benadrukt met rode pijlen  de twee vertragingen die binnen deze traditie intervallen worden genoemd.

 

 

Het octaaf
De stappen van een toonladder zijn zoals we zien, zeker niet gelijk en de kleinste verschillen liggen tussen de tonen mi/fa en si/do, het zijn de genoemde intervallen. Op deze twee plaatsen die op een toetsenbord van een piano duidelijk zichtbaar worden als we voor de do de toon C als uitgangspunt nemen, liggen de vertragingen. We zien dan, dat op deze twee punten de zwarte tussen de witte toetsen ontbreken. Dit zijn de expliciete intervallen en dat wil zeggen, dat ze binnen de bandbreedte van onze zintuigen duidelijk zijn waar te nemen. Afgezien van deze duidelijk waarneembare intervallen ligt er ook nog een impliciet en voor ons niet zo duidelijk waarneembaar interval tussen de tonen sol en la. Naar dit impliciete interval  luisteren we vaak niet zo goed, maar een geoefend oor kan het als boventoon uit het schijnbare niets spontaan horen mee-resoneren.
 
Afgezien van zijn muzikale toepassing verbergt de kennis over de Wet van het Octaaf enorm veel vermogen en creëert het voluit mogelijkheden voor diegene die dit willen zien. De intervallen zijn er bijvoorbeeld de oorzaak van dat ons van tijd tot tijd 'uiterst toevallige' zaken of gebeurtenissen overkomen. Het is van belang, dat we deze gebeurtenissen, die we gemakshalve ‘toeval’ noemen, in plaats van domme pech, juist betekenis leren geven. Ze overkomen ons niet per ongeluk, maar zijn een gevolg van stringente op de achtergrond liggende wetten en duiden veelal op een interval die op dat moment aan de orde is. Het vraagt van ons, onze juiste attitude voor dit interval in te zetten.
Het maakt veel uit of we ons als slachtoffer door de omstandigheden en gebeurtenissen van buitenaf of als vooraf gewaarschuwd mens laten besturen, een mens die zich bewust is van zijn mogelijkheden en anticipeert op de nieuwe aanstaande ontwikkelingen. Dit wetende staan we voor de keus; blijf ik een toeschouwer langs de zijlijn van het speelveld of word ik een actief deelnemer op het hoofdveld? Met deelnemers op het hoofdveld wordt binnen organisatieverband zelfsturende medewerkers bedoeld.

 

Wat is het belang voor organisaties?
Wij denken dat het niet alleen nuttig, maar noodzakelijk is dat deze kennis die anders dreigt te worden vergeten, nu ook binnen organisaties bekend wordt. Tenslotte is iedere organisatie er op uit maximaal effect te sorteren en minimaal risico te lopen. Als we de volle betekenis van deze wetmatigheden leren begrijpen en toepassen, geeft het op ieder vlak van bedrijfsvoering een volkomen nieuwe kijk op de voortgang en de ontwikkeling van eenmaal ingezette processen. Nergens worden zoveel plannen gesmeed als bij het ondernemen of organiseren en alleen al om die reden is deze kennis onontbeerlijk voor aan de tijd aangepaste managers en beleidsmakers. Het werpt een nieuw licht op bijvoorbeeld het maken van toekomstplannen, visie- en strategieontwikkeling. Het stelt hen in staat meer doeltreffend en realistisch de toekomst vorm te geven.
Tenslotte nog dit; ondernemen is in hoge mate creatief. Creativiteit betekent niet iets toevoegen of ingrijpen van buitenaf, maar creatief ben je voor wat betreft jouw rol als ondernemer, zelfexpressief met behulp van universele wetten en vooral bezield van binnenuit!

Dat er voor iedere organisatie veel winst is te behalen of op z'n minst aanzienlijke verliezen  kunnen worden voorkomen, is duidelijk. Het wezen van ondernemen en van organiseren is aanvaardbare risico’s nemen en iedere informatie die meer inzicht verschaft en deze risico's meer aanvaardbaar maakt, is daarom van groot belang. Leidinggevenden dienen zich te realiseren dat de uitwerking van deze wet iedere progressie en groei ook zonder hun medeweten raakt. Het is dus verstandig en belangrijk voor de signalen ervan open te staan, erop te anticiperen en er hun voordeel mee te doen.
In werkelijkheid beïnvloeden diverse octaven van verschillende grootte en uiteenlopend van aard elkaar doorlopend. Ze spelen een wezenlijke rol in ons dagelijks reilen en zeilen. Op dit spannende moment bijvoorbeeld, staan we op wereldschaal zelfs voor een bijzonder uitdagende interval. De duidelijke signalen uit de economie en andere delen van de samenleving, stellen ons voor het dilemma hoe we ‘met de schokkende economie op wereldschaal’, het verlies aan vertrouwen en de complexiteit die daar de directe neerslagen van zijn, dienen om te gaan. Is onze zienswijze en attitude juist en is de akker goed bewerkt om dit belangrijke interval si/do naar een volgend uitdagend octaaf te overbruggen?
Managers en beleidsmakers dienen zich voor te bereiden op andere tijden; we staan op de drempel van een tijdperk die een verdubbeling van de frequenties (lees: possibilities) inluidt. Iedereen die leiding geeft zal in deze tijd meer dan ooit moeten beschikken over meerdere kwaliteiten dan uitsluitend cognitieve intelligentie (IQ). Ook onze emotionele intelligentie (EQ) en intuïtie en reflectie horen bij een aan de tijd aangepaste bedrijfsattitude, het vraagt ons een meer betekenisvolle rol te spelen. Is ‘ik voelde het al aan’ niet vaak belangrijker dan ‘dat is toch logisch?’ Hoe vaak horen we onszelf achteraf niet zeggen dat wij het allemaal al wisten en we het bij voorbaat hebben zien aankomen? Dit intuïtieve gevoel toelaten en serieus nemen, kan een enorm vermogen en vitaliteit in ons wakker maken. Van de toekomstige leiders wordt verwacht, dat ze een status-quo of een achterstand enthousiast leren ombuigen naar een voorsprong en het hart en de ziel van de toekomstige onderneming vorm gaan geven. Ze worden geacht in staat te zijn een nieuwe visie samen met hun medewerkers te verwoorden en hun waarden door middel van voorbeeldgedrag uit te dragen: Walk your Talk. Een voorgeleefde daad verstaan medewerkers immers veel beter en wordt eerder begrepen, dan duizend woorden.